Phương pháp khoa học là gì: các bước từ quan sát đến kết luận qua ví dụ đời thường
Phương pháp khoa học giải thích dễ hiểu: quan sát, đặt câu hỏi, giả thuyết, kiểm chứng, kết luận, kèm ví dụ đời thường và cách dùng AI làm trợ lý.
#tư duy khoa học
Quan sát và suy luận khác nhau thế nào: tập nhìn hiện tượng như người làm khoa học
Phân biệt quan sát với suy luận, quan sát định tính và định lượng, cách ghi lại điều mắt thấy mà không chen phán đoán, kèm bài tập và cách hỏi AI.
Cách đặt câu hỏi nghiên cứu: thu hẹp một ý tò mò thành câu hỏi trả lời được
Hướng dẫn đặt câu hỏi nghiên cứu cho người mới: thu hẹp chủ đề qua từng tầng, tiêu chí câu hỏi tốt, ví dụ trước và sau khi sửa, lỗi hay gặp.
Giả thuyết nghiên cứu là gì và cách viết một giả thuyết kiểm chứng được
Giả thuyết nghiên cứu là gì, khác dự đoán và câu hỏi ra sao, mẫu câu "nếu – thì – vì", ví dụ đạt và chưa đạt, giả thuyết không và cách dùng AI soát.
Biến độc lập, biến phụ thuộc và biến kiểm soát: phân biệt qua sáu ví dụ
Biến độc lập, biến phụ thuộc và biến kiểm soát là gì, cách nhận ra trong một thí nghiệm, sáu ví dụ đời thường, lỗi hay gặp và cách nhờ AI rà biến.
Định nghĩa thao tác: biến khái niệm mơ hồ như "học tốt", "cây khoẻ" thành thứ đo được
Định nghĩa thao tác là gì, vì sao nghiên cứu cần nó, cách đổi "căng thẳng", "học tốt", "nước sạch" thành phép đo cụ thể, kèm ví dụ và lỗi hay gặp.
Tư duy hoài nghi khoa học là gì: khác đa nghi và cả tin ở chỗ nào
Hoài nghi khoa học là gì, khác đa nghi và cả tin ra sao, gánh nặng chứng minh, dao cạo Occam, thói quen hoài nghi với chính mình và với câu trả lời của AI.
Lý thuyết, định luật, giả thuyết khác nhau thế nào: hiểu đúng câu "chỉ là lý thuyết"
Phân biệt giả thuyết, định luật và lý thuyết khoa học, vì sao định luật không "lên cấp" thành lý thuyết, và vì sao câu "chỉ là lý thuyết" hiểu sai chữ.
Khoa học và giả khoa học: tiêu chí phân biệt và tính khả sai của Popper
Giả khoa học là gì, tiêu chí khả sai của Karl Popper, tám dấu hiệu nhận biết một tuyên bố mượn danh khoa học, và cách hỏi AI để tự kiểm mà không bị dắt mũi.